|
نوشته شده توسط روح الله امانی تاتار
|
|
پنجشنبه ، 1 بهمن 1388 ، 21:05 |
|
بشقارداش بش قارداش یکی از جاذبههای طبیعی و گردشگری شهرستان بجنورد میباشد که از لحاظ واژه به معنی پنج برادر در زبان ترکی میباشد.
نقطه جغرافیایی
این مکان در ۷ کیلومتری شهر بجنورد در مسیر جاده بجنورد-اسفراین میباشد.
تاریخی
پیش از اسلام در زمان اشکانیان و ساسانیان در این محل عبادتگاه پیشوایان کنتیس زرتشتی قرار داشتهاست.به سبب اقامت چهار فصل مغ (بزرگان دینی زرتشتی) به چهار مغان شهرت یافتهاست.طبق مدارک موجود آب چشمه به چهرمغان یا چرمغان موسوم بوده که هم اکنون نیز به این نام معروف است.
تصویری قدیمی از بش قارداش
نام این مکان یعنی بش قارداش بر اساس داستانی تاریخی است که در بین مردم شهر جریان دارد. طبق این افسانه در روزگاران قدیم پنج برادر در شهر بجنورد زندگی میکردند که به دلیل مخالفت با ظلم و ستم حکمران تحت تعقیب ماموران قرار داشتند. این پنج برادر به همراه هم گریختند و ماموران نیز آنها را تا این مکان تعقیب کردند. پنج برادر از خدا طلب کمک کردند، در این هنگام پنج سوراخ در کوه ایجاد شد که برادران به آنها پناه بردند و از سوراخها آب گوارایی جاری شد. تا سالها قبل و پیش از خشکسالیهای شدید تعداد چشمهها پنج عدد بود که تمامی آنها آب بسیار داشتند. البته بعضی از افراد ناآگاه این موضوع را اینچنین نقل میکنند که چون پنج چشمه غار مانند سنگی وجود دارد نامشان بش قارداش شدهاست. قار=غار و داش که در ترکی همان سنگ است. البته احتمالا این روایت توسط مهاجران و کسانی آشنایی به زبان ترکی نداشتهاند پدید آمده. در ترکی صفت قبل از اسم میآید. یعنی اگر اینگونه بود باید نام " بش داشلِه غار " به آن میدادند.
آب چشمه بش قارداش از کوهی سنگی و از پنج شکاف بزرگ و کوچک در پایین کوه بیرون میریزد. که در روزگار دیرین آب چشمه در سمت بالا و میانه کوه بیرون میزده و هم اکنون شکافها و مسیرهای آب نیز برروی کوه جای ماندهاست. در پایین کوه یک شعار سنگ تراشیدهای وجود دارد که شعار زرتشتیان یعنی پندار نیک گفتار نیک و کردار نیک برروی کوه حک شدهاست سنگتراش این اثر اسماعیل جزمی نقاش ، خطاط و سنگ تراش بجنوردی میباشد که در سال ۱۳۰۰ و اندی این سخن را تراشیده و به گفته خودش برای در یاد ماندن در دلها تاریخ آن را به ۱۳۰۰ خورشیدی نوشتهاست.
در سمت چپ کوه و چشمه بش قارداش یک بنای تاریخی که به دستور ناصرالدین قاجار ساخته شده هم اکنون پابرجاست و در سالهای قبل چندی ازخاندان شادلو بجنورد در آن دفن شدهاند. در روبروی استخر اصلی بش قارداش یک دروازه از حدود ۲۰۰ سال پیش تا کنون پابرجاست.
خواص معدنی آب بش قارداش آب چشمه بش قارداش در آبشناسی پزشکی جهت درمان بیماریهای تغذیهای ، اشکالات کبدی ، صفرایی و ناراحتیهای دستگاه ادراری دارای اهمیت خاصی میباشد. در تحقیقات دکتر محمدرضا غفوری استاد دانشکده داروسازی دانشگاه تهران آب معدنی بش قارداش در شمار آبهای بیکربناته، کلسیم وسولفاته کلروره سرد به همراه سیلیس و آثار آهن میباشد. در اعلامیه بهداشت محیط شهرستان بجنورد به نقل از کتاب ایشان (شناخت آب معدنی و چشمه های ایران) اثرات درمانی آب بش قارداش چنین اعلام شدهاست. در اختلالات دستگاه گوارش معده،کبد،لوزالمعده و روده موثر است در اثرات سوخت وساز کلوسیدها،پروتیدها،کلسترول به ویژه اسیداوریک. در اعمال تغذیه در مورد بیماریهای معده خاصیت قلیایی این آبها به سبب خنثی کردن اسیدیته و وجود سیلیس اثر حفاظتی و تسکین دهنده دارد. در مورد روده ها بطور مستقیم نیروبخش و بطور غیر مستقیم در اثر سهولت ترشحات صفراوی و لوزالمعده سبب تغییر محتویات شیمیایی و میکروبی محیط میگردند. باید متذکر شد اینگونه آبها در تورم رودهها در اثر تخمیر اثرات نیکویی دارند. در مورد کبد و لوزالمعده از نظر تجربی گذشته از،ازدیاد خاصیت،آمیلاز، آب دهان و لوزالمعده نیروی اسیدزا ،اوره آز ،ساکاراز،آنزیم های گلوتامیک و پیرودیک را بالا میبرند. آب بش قارداش چندی پیش توسط شرکت چشمه طبیعت بجنورد به بهره برداری رسید و به صورت آب معدنی ابتدا با نام سحا و چندی بعد با نام گلستان وارد بازار ایران شد.

|